Πώς «μιλούν» οι νευρώνες
Ηλεκτρισμός και χημεία σε συνεργασία
Ο νευρώνας έχει σώμα, δενδρίτες που λαμβάνουν σήματα και μια μακριά απόφυση, τον άξονα, που τα στέλνει παρακάτω. Όταν ένας νευρώνας ερεθιστεί αρκετά, δημιουργεί ένα μικρό ηλεκτρικό παλμό, το δυναμικό ενεργείας, που ταξιδεύει κατά μήκος του άξονα, στο τέλος του οποίου επικοινωνεί με τον επόμενο νευρώνα.
Η επικοινωνία γίνεται στις συνάψεις: ο παλμός προκαλεί την απελευθέρωση χημικών ουσιών, των νευροδιαβιβαστών, που περνούν το μικροσκοπικό κενό και συνδέονται με υποδοχείς στον επόμενο νευρώνα. Παραδείγματα είναι το γλουταμινικό, που κυρίως διεγείρει, το GABA, που κυρίως ανασταλτικά, και η ντοπαμίνη, που σχετίζεται με κίνητρο και κίνηση.
Την ιδέα ότι ο εγκέφαλος αποτελείται από ξεχωριστά κύτταρα διατύπωσε ο Santiago Ramón y Cajal, που με τον Camillo Golgi μοιράστηκε το Νόμπελ Φυσιολογίας ή Ιατρικής το 1906. Τα εντυπωσιακά σχέδιά του, πάνω από έναν αιώνα μετά, εξακολουθούν να θεωρούνται έργα τέχνης και επιστήμης.
Διάβασε και
- Ο εγκέφαλος σε αριθμούς — Ένα όργανο μόλις 1,4 κιλών με απίστευτη πολυπλοκότητα
- Μνήμη: πώς θυμόμαστε — Από τη στιγμή που ζούμε κάτι μέχρι τη στιγμή που το ανακαλούμε
- Ύπνος: τι κάνει ο εγκέφαλος τη νύχτα — Ένας κύκλος με στάδια, όχι ένας απλός «διακόπτης»
- Πλαστικότητα: ο εγκέφαλος που αλλάζει — Μαθαίνουμε σε όλη μας τη ζωή
- Συναισθήματα και εγκέφαλος — Γιατί νιώθουμε αυτό που νιώθουμε
- Όραση: πώς βλέπει ο εγκέφαλος — Τα μάτια συλλέγουν φως, ο εγκέφαλος φτιάχνει την εικόνα
- Διεπαφές εγκεφάλου-υπολογιστή — Όταν οι σκέψεις γίνονται εντολές
- Το νευρικό σύστημα — Το δίκτυο επικοινωνίας του σώματος