Ιστορία & Φιλοσοφία της Επιστήμης
Ο Ερατοσθένης μετρά τη Γη
Μια μέτρηση πριν από 2.200 χρόνια
Ο Ερατοσθένης από την Κυρήνη ήταν διευθυντής της Βιβλιοθήκης της Αλεξάνδρειας τον 3ο αιώνα π.Χ. Άκουσε ότι στη Συήνη το μεσημέρι του θερινού ηλιοστασίου ο Ήλιος φώτιζε τον πυθμένα ενός πηγαδιού, δηλαδή ήταν ακριβώς από πάνω.
Την ίδια μέρα στην Αλεξάνδρεια ένα κατακόρυφο ραβδί έριχνε σκιά, που αντιστοιχούσε σε γωνία περίπου 7,2 μοιρών, δηλαδή το 1/50 του κύκλου. Αν η απόσταση των δύο πόλεων ήταν 5.000 στάδια, η περιφέρεια της Γης ήταν 50 φορές αυτή, περίπου 250.000 στάδια.
Η ακριβής τιμή του σταδίου συζητιέται, οπότε το αποτέλεσμα δεν είναι σίγουρο, αλλά το συμπέρασμα είναι εκπληκτικά κοντά στην πραγματικότητα. Η ιδέα δείχνει πώς η γεωμετρία και η παρατήρηση μπορούν να μετρήσουν έναν ολόκληρο πλανήτη.
Το ήξερες; Ο Ερατοσθένης έφτιαξε επίσης έναν κατάλογο άστρων και ένα κόσκινο για τους πρώτους αριθμούς.
Δες το άρθρο στο διαδραστικό site →Διάβασε και
- Η επιστήμη στην αρχαία Ελλάδα — Οι πρώτες μεγάλες ερωτήσεις
- Ο μηχανισμός των Αντικυθήρων — Ο αρχαίος «υπολογιστής»
- Η Βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας — Ένα κέντρο γνώσης της αρχαιότητας
- Η επιστημονική επανάσταση — Όταν η παρατήρηση συνάντησε τα μαθηματικά
- Ο Δαρβίνος και η εξέλιξη — Μια ιδέα που άλλαξε τη βιολογία
- Η Marie Curie — Δύο Νόμπελ σε δύο διαφορετικές επιστήμες
- Από τον Turing στον υπολογιστή — Η ιδέα της «μηχανής που σκέφτεται»
- Η εποχή του Διαστήματος — Από το Sputnik στον Άρη